Lịch sử phát triển - Cổng thông tin điện tử - Sở Xây Dựng - Vĩnh Phúc

Lịch sử phát triển

18/09/2013

Lịch sử phát triển ngành xây dựng tỉnh Vĩnh Phúc

06/06/2006

 
 

Ngày 29-4-1958 Chủ tịch Hồ Chí Minh đã kỹ sắc lệnh thành lập Bộ Kiến Trúc, nay là Bộ Xây Dựng. Ngày đó đã trở thành ngày truyền thống của ngành xây dựng Việt Nam. Vào thời điểm đó, UBHC tỉnh Vĩnh Phúc đã thành lập Ty kiến trúc, tiền thân của Sở Xây dựng ngày nay.

Lúc mới thành lập, cơ sở vật chất kỹ thuật của ngành còn rất nghèo nàn, chưa có gì đáng kể. Tổng số CBCNV trong ngành rất ít ỏi, phần lớn là Bộ đội và thanh niên xung phong chuyển ngành sang làm nhiệm vụ xây dựng. Ngay từ khi ra đời, ngành xây dựng Vĩnh Phúc đã sớm ổn định tổ chức, bám sát chủ trương, nhiệm vụ của Tỉnh uỷ, UBHC tỉnh và của Bộ Kiến trúc, thực hiện nhiệm vụ xây dựng cơ sở vật chất - kỹ thuật của tỉnh.

Về lực lượng xây lắp, lúc đầu chỉ có đội công trình Vĩnh Phúc làm nhiệm vụ thi công xây dựng các Trụ sở cơ quan của tỉnh tại khu vực Vĩnh Yên và tổ thị chính Phúc Yên trực thuộc Ty kiến trúc làm nhiệm vụ vệ sinh cống rãnh, đường phố. Tháng 2-1960 Công ty kiến trúc Vĩnh Phúc được thành lập trên cơ sở đội công trình Vĩnh Phúc: Sau này là công ty xây dựng 2 Vĩnh Yên. Cùng thời điểm đó, ban kiến thiết Vĩnh Phúc ra đời trực thuộc Ty kiến trúc làm nhiệm vụ quản lý đầu tư XD các công trình của tỉnh.

Về sản xuất vật liệu xây dựng, lúc đầu ngành xây dựng Vĩnh Phúc chỉ có cơ sở sản xuất gạch Vĩnh Yên với 2 lò thủ công, sản lượng không đáng kể. Sau đó được tiếp nhận một số cơ sở sản xuất gạch ngói của Ty Công nghiệp và Ty Thương nghiệp chuyển sang. Đó là các xí nghiệp gạch: Vị Thanh, Kim Long (Tam Đảo), Tư Chỉ (Yên Lạc), Cầu Xây (Kim Anh) các xí nghiệp vôi: Vĩnh Yên, Bạch Hạc, Yên Thạch, Cam Giá, các công trình cát sỏi: Liễn Sơn, Tứ Yên, Đa Phúc và cây số 6 Tam Đảo.

Đến tháng 3 năm 1960 Công ty VLXD Vĩnh Phúc được thành lập trên cơ sở sát nhập các Xí nghiệp gạch ngói, vôi, cát sỏi trong ngành. Lúc đó, ngành Xây dựng có 3 Công ty SXVLXD. Công ty kiến trúc và trạm cung ứng vận tải để phục vụ vận chuyển vật liệu cho các công trình xây dựng trong tỉnh.

Thực hiện kế hoạch 5 năm lần thứ nhất (1961-1965), ngành xây dựng được đầu tư xây dựng một số xí nghiệp gạch ngói có trang bị bán cơ giới. Xí nghiệp gạch ngói Quất Lưu, Đoàn Kết, Thái Hoà được mở rộng và xây dựng mới, xí nghiệp gạch Cầu Xây, Kim Long, xí nghiệp ngói Tam Canh, xí nghiệp vôi Vĩnh Yên, Yên Thạch, Bạch Hạc được mở rộng để cung cấp vôi cho xây dựng và phục vụ nông nghiệp cải tạo đồng ruộng. Thời kỳ này, nhà máy gạch Bồ Sao của Bộ cũng được gấp rút xây dựng để phục vụ xây dựng khu công nghiệp Việt Trì: Sau chuyển cho ngành Xây dựng Vĩnh Phúc quản lý.

 Để cung cấp nước sạch cho sản xuất và sinh hoạt của nhân dân năm 1961 ngành được đầu tư xây dựng Nhà máy nước Vĩnh Yên lúc đầu chỉ có 2 giếng bơm Đầm Vạc, công suất khai thác còn thấp. Sau đó, công trình cấp nước Phúc Yên cũng được xây dựng phục vụ cho thị trấn Phúc Yên và Xuân Hoà.

Thi đua làm theo lời Bác Hồ căn dặn khi Bác về thăm Đảng bộ và nhân dân Vĩnh Phúc tháng 3 năm 1963 là “Phải xây dựng tỉnh Vĩnh Phúc trở thành một trong những tỉnh giàu mạnh, phồn vinh nhất miền Bắc”, ngành xây dựng Vĩnh Phúc luôn luôn chăm lo xây dựng các điển hình tiên tiến, phát huy phong trào sáng kiến, hợp lý hoá sản xuất, nâng cao năng suất, chất lượng.

Năm 1965 đế quốc Mỹ đã tiến hành mở rộng chiến tranh phá hoại bằng không quân ra miền Bắc, giặc Mỹ đã ném bom đánh phá ác liệt xuống nhiều cơ sở của ngành xây dựng Vĩnh Phúc, phá huỷ nhiều nhà xưởng, tài sản, công trình của ngành xây dựng tại xí nghiệp vôi Vĩnh Yên. Công trường thi công nhà bảo tàng Vĩnh Yên, khu nhà ở của công nhân xây dựng tại công trường nhà máy chè Kim Long. Công trường Cầu Thịnh Kỷ Hương Canh, xí nghiệp Vôi Bạch Hạc, công trường cát sỏi Bạch Hạc, Đa Phúc, Xí nghiệp gạch Cầu Xây, công trường Sân Bay Đa Phúc, xưởng cơ khí Kim Anh…

Sản lượng gạch ngói có năm đạt 14-15 triệu viên. Hàng trăm công trình xây dựng được mọc lên, trong đó có hàng chục công trình hầm hào, lán trại sơ tán do ngành xây dựng cho Trung ương, Tỉnh uỷ và UBND tỉnh và các ban, ngành của tỉnh Đồng Quế, Tân Phong, Đồng Cương, Phú Mỹ. Trại Vải Can bi (Phú Xuân). Kho dù cây số 13 Tam Đảo, kho mìn và kho lưu trữ tài liệu làng Han, Ngọc Mỹ. Đắp hàng chục ụ pháo, bệ tên lửa cho bộ đội ở Bồ Sao, Bình Định, Trung Nguyên, Liễu Trì… Xây dựng bệnh viện Tân Phong xây dựng trường học sinh miền nam ở cây số 8, cây số 13, ở Tân Phong. Xây các khu điều dưỡng cán bộ miền nam ở Đạo Tú, Trung Mỹ.

Ngành xây dựng cũng đã xây dựng hàng chục công trình kinh tế trong những năm đáng Mỹ như: Nhà máy hoa quả Tam Dương, xí nghiệp ép dầu Ngoại Trạch, xí nghiệp tinh bột Liễn Sơn, trạm máy kéo Vũ Di, Nguyệt Đức; cơ khí Lập Thạch, Vĩnh Tường, Tam Dương, nhà máy đường Quyết Tiến (Mê Linh), nhà máy cơ khí Vĩnh Phúc, xí nghiệp xứ Định Trung, xí nghiệp bánh kẹo Vĩnh Yên… Tổ chức gần 100 cán bộ công nhân viên lên xây dựng giúp tỉnh bạn Cao Bằng: Xây chợ Thị xã, nhà máy Hoa Quả, nhà máy điện Cao Bằng và xây dựng nhà máy phân đạm cho tỉnh Bắc Giang. Năm 1968 hai tỉnh Vĩnh Phúc và Phú Thọ hợp nhất thành tỉnh Vĩnh Phú, ngành xây dựng Vĩnh Phúc được thành lập. Với đại thắng mùa xuân năm 1975, miền Nam được hoàn toàn được giải phóng, đất nước được thống nhất, cả nước cùng đi lên xây dựng CNXH. Thực hiện lời dạy của Bác Hồ “xây dựng lại đất nước ta đàng hoàng hơn, to đẹp hơn”. Ngành xây dựng đã tập chung xây dựng thành phố Việt Trì là tỉnh lỵ của tỉnh Vĩnh Phú, như xây dựng trụ sở các cơ quan của tỉnh, khu nhà ở 5 tấng Hoà Phong, Gia Cẩm, Khách Sạn: Sông Lô, Hoà Bình… khu vực Vĩnh Phúc xây dựng mới nhà máy Hoa quả hộp Tam Dương, Nông trường Tam Đảo, xí nghiệp Mộc Cầu Oai, xí nghiệp thức ăn gia súc Hoà Loan… nhiều trụ sở của các huyện, thị, các trường học, bệnh viên, trạm xá trong tỉnh cũng được xây dựng và cải tạo. Các công trình của TW cũng được xây dựng nhiều nhà máy như: Bê tông, Đạo Tú, gạch Hợp Thịnh, gạch Xuân Hoà, Z 72 Hoàng Đan… Đến Học viện Kỹ thuật Quân sự và các trường Trung học, Đại học như trường cơ khí Việt Xô, trường Đại học Kiến trúc, trường Đại học Sư phạm II, trường Đại học Tài chính… và xây dựng thị trấn Xuân Hoà. Trong giai đoạn này, ngành xây dựng vinh dự được cử một số thợ bậc cao tham gia xây dựng Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Hà Nội.

Trong kế hoạch (1981-1985) ngành xây dựng đã xây dựng được nhiều công trình có yêu cầu kỹ thuật, mỹ thuật cao như: Nhà trưng bày Hùng Vương, trạm điện 110 KV Quất Lưu, Chợ Vĩnh Yên, Bưu điện Vĩnh Yên, Tam Đảo… đặc biệt trong 15 năm (từ năm 1981 đến năm 1996) chúng ta đã đưa trên 100 cán bộ công nhân viên sang Lào xây dựng giúp tỉnh Luông Nậm Thà kết nghĩa, hoàn thành xây dựng nhiều công trình được nước bạn đánh giá cao.

Từ năm 1986 đến nay, thực hiện công cuộc đổi mới, đẩy mạnh sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Ngành đã chú trọng đẩy mạnh công tác quản lý nhà nước trong xây dựng cơ bản. Công nghiệp vật liệu xây dựng phát triển với nhiều chủng loại và chất lượng cao. Công tác  khảo sát thiết kế, quy hoạch và nghiên cứu úng dụng khoa học - kỹ thuật  không ngừng được nâng cao. Công tác xây lắp ngày càng thi công được nhiều công trình chất lượng tốt. Công tác quản lý xây dựng cấp huyện luôn luôn được quan tâm và đạt được nhiều kết quả. Công tác quản lý đô thị, làm tốt vệ sinh đường phố, chiếu sáng và dịch vụ đô thị được thực hiện tốt hơn.

Thực hịên Nghị quyết kỳ họp thứ 10 của Quốc hội khoá IX, tỉnh Vĩnh Phú được chia tách thành hai tỉnh Vĩnh Phúc và Phú Thọ. Sở xây dựng Vĩnh Phúc được tái lập và bước vào hoạt động từ 1-1-1997.

Từ khi tái lập tỉnh đến nay, ngành xây dựng Vĩnh Phúc đã nhanh chóng ổn định tổ chức, phát triển nhanh lực lượng, đến nay ngành đã có 10 doanh nghiệp nhà nước, 1 Trung tâm quy hoạch và kiểm định chất lượng xây lắp trực thuộc và có một Công ty tư vấn thiết kế kiến trúc thuộc Hội kiến trúc sư Vĩnh Phúc, hai công ty quản lý đô thị thuộc cấp huyện, thị, hàng trăm doanh nghiệp xây dựng tư nhân, Công ty TNHH và cơ sở tư nhân tham gia sản xuất, kinh doanh vật liệu xây dựng. Số cán bộ công nhân viên trong các doanh nghiệp nhà nước của ngành năm 2003 đã lên tới 2300 người, tăng 1200 so với năm 1996. Toàn ngành có 450 cán bộ trên đại học, đại học, cao đẳng và trung cấp thuộc các chuyên ngành kinh tế, kỹ thuật, kiến trúc, xây dựng… có trên 1000 công nhân kỹ thuật bậc ba trở lên. Đã chủ trì và phối hợp cùng các ngành đề xuất với UBND tỉnh ra nhiều văn bản pháp quy cụ thể hoá các Nghị định của Chính Phủ, Thông tư hướng dẫn của Bộ Xây dựng trong lĩnh vực quản lý ngành có hiệu quả như:

- Quyết định 1263/QĐ-UBND ngày 05-05-1998 ban hành quy định quản lý sử dụng đất để sản xuất gạch ngói và sản phẩm đất nung khác trên địa bàn tỉnh.

- Quyết định 3101/QĐ-UBND ngày 28-12-2000 ban hành quy định quản lý quy hoạch đô thị để thực hiện 91/Cp của Chính Phủ.

- Chỉ thị 12 CT-UBND ngày 29-04-2002 tăng cường quản lý nhà nước về giao thông xây dựng trên tuyến QL2 qua địa bàn tỉnh.

Sở Xây dựng đã phối hợp lập quy hoạch chung và quy hoạch chi tiết các khu chức năng, các trục đường chính của thị xã Vĩnh Yên bố trí địa điểm xây dựng cho trên 50 Sở, ban, ngành, đoàn thể, đơn vị kinh tế của tỉnh để đầu tư xây dựng trụ sở làm việc và cơ sở sản xuất. Quy hoạch xong hai khu dân cư với 87 ha để giao đất cho gần 2.000 hộ cán bộ công nhân viên về tái định cư ở Vĩnh Yên, tập trung quy hoạch các cụm công nghiệp, các trung tâm kinh tế xã hội của các huyện, các khu du lịch.

Kết quả từ năm 1997-2003 ngành xây dựng đã hoàn thành:

Quy hoạch chung được 23.200ha. Hiện nay đang hoàn thiện chờ phê duyệt điều chỉnh quy hoạch chung Thị xã Vĩnh Yên và quy hoạch đô thị mới Mê Linh hơn 14.000ha; Quy hoạch tổng thể đô thị và thị tứ tỉnh Vĩnh Phúc.

Quy hoạch chi tiết 17 cụm, khu công nghiệp với diện tích 1380ha: điển hình là khu công nghiệp Khai Quang 275ha, khu công nghịêp Quang Minh giai đoạn hai 245ha, cụm công nghiệp Xuân Hoà 120ha… Quy hoạch chi tiết các khu tái định cư được 74ha; các đồ án quy hoạch chi tiết gần 900ha; điển hình khu hồ Đầm Vạc thị xã Vĩnh Yên 450ha, khu trung tâm văn hoá thể thao thị xã Vĩnh Yên 31ha… và 1250ha cho các khu đô thị trong đó có quy hoạch khu đô thị chùa Hà Tiên, khu vui chơi giải trí Nam Đầm Vạc. Đặc biệt là gia quy hoạch đô thị chung đô thị Phúc Yên - Xuân Hoà với diện tích 1.467ha, lập đề án thành lập đô thị mới Phúc Yên - Xuân Hoà, làm cơ sở trình Chính phủ ra Nghị định thành lập thị xã Phúc Yên.

Đồng thời với việc lập quy hoạch, công tác quản lý xây dựng theo quy hoạch được ngành thường xuyên quan tâm từ quy hoạch địa điểm đến cấp chứng chỉ quy hoạch và cấp giấy phép xây dựng đều được thực hiện trình tự theo quy định của Nhà nước.

Trong công tác quản lý kinh tế, kỹ thuật của ngành xây dựng đã ứng dụng phần mềm tin học vào thẩm định kết cấu và dự toán, cải tiến thủ tục hành chính, nhằm giải quyết kịp thời các hồ sơ trình thẩm định thiết kế kỹ thuật và tổng dự toán. Từ năm 1997 đến nay đã ban hành được các tập đơn giá: Đơn giá xây dựng cơ bản tỉnh Vĩnh Phúc, đơn giá sửa chữa, đơn giá khảo sát, đơn giá đền bù giải phóng mặt bằng và bảng giá nhà ở xây dựng mới; thường xuyên hàng tháng, hàng quý ban hành bảng giá vật liệu xây dựng đến chân công trình. Kịp thời ban hành các văn bản quản lý và các văn bản hướng dẫn thực hiện các Nghị định của Chính phủ và các Thông tư của Bộ Xây dựng.

Trong thời gian qua đã thẩm định được 1840 công trình, hạng mục công trình với giá trị trình thẩm định 1764,217 tỷ đồng;

Trong công tác quản lý chất lượng công trình xây dựng, ngành xây dựng đầu tư mua sắm các thiết bị hiện đại phục vụ cho công tác kiểm tra chất lượng công trình xây dựng, trong những năm qua không có sự cố công trình đáng tiếc xảy ra. Công tác quản lý xây dựng cấp huyện đã được tăng cường và đã có sự phối hợp tốt giữa ngành với huyện thị, công tác quy hoạch và phát triển nông thôn được chú trọng đã thu được nhiều kêt quả đáng kể nhất là về xây dựng kết cấu hạ tầng kỹ thuật.

Trong lĩnh vực chỉ đạo sản xuất kinh doanh, ngành đã sớm tập trung đầu tư đổi mới công nghệ, bổ sung máy móc, thiết bị để nâng cao năng lực sản xuất và thi công xây lắp cho các đơn vị trong ngành. Các công ty xây dựng đã trúng thầu nhiều công trình trong và ngoài tỉnh, thi công được nhiều công trình có kỹ thuật, mỹ thuật cao như: Trụ Sở Xây dựng, Sở Nông  nghiệp và Phát triển nông thôn, trụ Sở Huyện Uỷ, UBND huyện Bình Xuyên, Tam Dương…

Đến nay tất cả các công ty gốm xây dựng trong ngành đã chuyển sang sản xuất gạch Tuy Nen để nâng cao chất lượng sản phẩm đáp ứng nhu cầu thị trường tiêu dùng, giải quyết vấn đề môi trường và tiết kiệm đất canh tác. Đẩy mạnh khai thác cát sỏi, đá để phục vụ nhu câù xây dựng trong và ngoài tỉnh, sản lượng đá, cát sỏi năm 2003 tăng 9 lần so với năm 1997. Sản lượng gạch xây năm 2003 đạt 90 triệu viên, tăng 3,4 lần so với năm 1996, tăng 9 lần so với 15 năm trước, sản phẩm liên tục đạt giải vàn chất lượng Việt Nam.

Trong lĩnh vực tư vấn đã đầu tư nhiều thiết bị tiên tiến, đã ứng dụng công nghệ tin học vào công tác thiết kế kiến trúc.

Ghi nhận công lao thành tích của ngành Xây dựng Vĩnh Phúc trong những năm qua, Đảng và nhà nước đã tặng thưởng cho toàn ngành 3 huân chương lao động hạng nhì, 7 huân chương lao động hạng ba, 7 bằng khen của Thủ tướng Chính phủ, nhiều cờ thưởng và Bằng khen của Tổng Liên đoàn lao động Việt Nam, UBND tỉnh, Bộ Xây dựng, Công đoàn Xây dựng Việt Nam và của TW đoàn TNCSHCM, 770 cán bộ công nhân viên trong ngành đã được Bộ Xây dựng tặng huy chương vì sự nghiệp xây dựng.

 

Các tin đã đưa ngày: