Nét đặc sắc văn hóa Vĩnh Phúc trong Ngày hội văn hóa các dân tộc vùng Đông Bắc - Cổng thông tin điện tử - Sở Xây Dựng - Vĩnh Phúc

Nét đặc sắc văn hóa Vĩnh Phúc trong Ngày hội văn hóa các dân tộc vùng Đông Bắc

02/11/2018

Với chủ đề “Bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc vùng Đông Bắc trong thời kỳ đổi mới, hội nhập và phát triển bền vững đất nước”, Ngày hội văn hoá, thể thao và du lịch các dân tộc vùng Đông Bắc lần thứ X năm 2018 được tổ chức tại Vĩnh Phúc có sự tham gia của hơn 1000 nghệ nhân, nghệ sĩ, diễn viên, nhạc công, vận động viên quần chúng, đồng bào các dân tộc 10 tỉnh vùng Đông Bắc. Tham gia Ngày hội, Vĩnh Phúc có nhiều hoạt động văn hóa văn nghệ, thể dục thể thao và du lịch đặc sắc.

 Nghi lễ Tết nhảy của người Dao quần Chẹt xã Lãng Công

Về Lãng Công, huyện Sông Lô trong dịp này, chúng tôi nhận thấy không khí phấn khởi, tươi mới của những người dân nơi đây, giống như không khí chuẩn bị cho ngày Tết cổ truyền của người dân tộc Dao sắp đến gần. Nhưng những người vui hơn cả và cũng bận rộn hơn cả là nhóm nghệ nhân, diễn viên được thay mặt đồng bào người Dao tham gia Ngày hội văn hóa các dân tộc vùng Đông Bắc. Tại ngày hội, 9 nghệ nhân, diễn viên 3 tiết mục: Độc tấu kèn Pí-Lè; trình diễn giới thiệu trích đoạn nghi lễ Tết nhảy của đồng bào Dao quần Chẹt; trình diễn trang phục dân tộc Dao ngày lễ.

Nghệ nhân ưu tú Phùng Thế Vị cởi mở chia sẻ: “Từ khi được giao tham gia 3 tiết mục trong Ngày hội, đoàn nghệ sỹ, diễn viên của xã đã có động lực để ngày đêm luyện tập. Đến thời điểm này, mọi hoạt động đã chuẩn bị chu đáo, công phu. Riêng việc tập luyện cho trình diễn trích đoạn nghi lễ Tết nhảy, chúng tôi đã luyện tập thường xuyên, bài bản, kỹ lưỡng, chỉ chờ ngày lên sân khấu. Tết nhảy có ý nghĩa là ngày lễ tạ ơn tổ tiên, cầu xin tổ tiên phù hộ cho mùa màng bội thu và là dịp để các gia đình sum họp, làng bản quây quần bên mâm cơm ấm, chén rượu nồng, cùng nhau kể chuyện ngày Xuân. Chính vì thế, được chọn trình diễn giới thiệu trích đoạn nghi lễ Tết nhảy trong dịp này người dân thôn Thành Công chúng tôi rất vui, đó là niềm tự hào của đồng bào Dao quần Chẹt xã Lãng Công.”

Tết nhảy của đồng bào Dao quần Chẹt xã Lãng Công được tổ chức hằng năm trong 3 ngày (ngày 13, 14 và 15/12 âm lịch). Theo truyền thuyết kể lại, trước kia, con cháu 12 họ Dao đi di cư vượt biển tìm đường sống, sau nhiều tháng lênh đênh trên biển mà không tìm thấy bờ, bất ngờ, đoàn thuyền của họ gặp bão lớn khiến thuyền nghiêng, sóng lật, tính mạng bị đe dọa. Giữa lúc nguy cấp, các họ Dao khấn cầu xin Bàn Vương và tổ tiên giúp đỡ vượt qua cơn hoạn nạn và hứa sẽ làm Tết nhảy để tạ ơn. Lời cầu linh ứng, các họ Dao thoát nạn, thuyền vào bờ an toàn. Từ đó về sau, các họ người Dao tổ chức Tết nhảy để tạ ơn tổ tiên; cầu xin tổ tiên cứu giúp khỏi những rủi ro, trắc trở trong cuộc sống, giải trừ những oan trái, bất hạnh và ban cho những điều may mắn, hạnh phúc.

Theo phong tục của người Dao quần Chẹt, hằng năm, khi mỗi gia đình lập bàn thờ hương hỏa tổ tiên đều làm nghi lễ cúng thần linh bàn vương và tổ tiên để cầu sức khỏe, tài lộc cho gia đình. Qua nhiều năm hoàn tất các bước lập bàn thờ sẽ làm lễ Tết nhảy để khao binh và tổ tiên công nhận bàn thờ tổ đã hoàn chỉnh. Lễ Tết nhảy tiếng Dao gọi là "Giáo họ Tổ Tàng". Bước vào phần lễ có 2 thầy: một thầy chính gọi là siếu họ và 1 thầy gọi là khai đàn. Hai thầy múa điệu thỉnh mời tổ tiên, thần linh về chứng giám lễ Tết nhảy. Sau đó, tất cả các nam giới không kể già, trẻ vào múa chuông, gọi là múa Lạp Miến để giới thiệu nguồn gốc các đồ thờ cúng và các đạo cụ của lễ Tết nhảy như: trống, chiêng, kèn, chuông…Lền đó, có 2 thanh niên múa xuất binh tượng trưng trừ diệt ma tà, quỷ quái để phần lễ được tốt đẹp. Tiếp theo là điệu múa ba ba với 2 thể loại: Thể loại dương gian, nhằm phô diễn với Tam Thanh, Ngũ đế, Tứ phủ, công đồng chứng giám lễ bắt ba ba; thể loại âm gian, gồm có tìm ba ba, thọc ba ba, cõng ba ba về để làm vật tế cho Tam Thanh, Ngũ đế, Tứ phủ công đồng. Cuối cùng là điệu múa chuông để tạ ơn thần linh tổ tiên đã về chứng giám lễ Tết nhảy phù hộ cho gia đình được bình yên và mọi sự được đại cát.

Theo ông Vị, lễ Tết nhảy của người Dao quần Chẹt diễn ra trong 3 ngày, trích đoạn mà nhóm nghệ nhân, diễn viên xã Lãng Công giới thiệu tại Ngày hội gồm 20 phút là đoạn nghi lễ đặc sắc, đặc trưng nhất.

Trong khuôn khổ Ngày hội văn hóa các dân tộc vùng Đông Bắc còn có các hoạt động: Liên hoan văn nghệ quần chúng; trình diễn trang phục truyền thống dân tộc Dao, Cao Lan và Sán Dìu; trưng bày triển lãm, giới thiệu quảng bá văn hóa đặc trưng các dân tộc; trưng bày ảnh đẹp du lịch với chủ đề “Nét đặc trưng văn hóa vùng Đông Bắc”.

Bà Đàm Thị Hằng, Giám đốc Trung tâm thông tin và Xúc tiến du lịch cho biết: 120 bức ảnh được lựa chọn từ Cuộc thi “Ảnh đẹp Du lịch Vĩnh Phúc 2018” sẽ được trưng bày tại triển lãm. Tỉnh cũng tham gia Hội chợ Du lịch và Ẩm thực với 10 gian hàng. Ngoài trưng bày ảnh đẹp giới thiệu các địa danh, điểm đến du lịch của tỉnh, 9 huyện, thành phố tham gia Hội chợ sẽ mang đến những sản vật, sản phẩm đặc trưng của các địa phương như: Gốm Hương Canh; mộc Thanh Lãng; bánh hòn cháo se thị trấn Hương Canh; mật ong Tam Đảo; thanh long ruột đỏ, cá thính Lập Thạch…

Các đô vật hăng say luyện tập trước Ngày hội

Tham gia Ngày hội văn hóa, thể thao và du lịch các dân tộc vùng Đông Bắc, đoàn thể thao Vĩnh Phúc có 62 vận động viên, 6 huấn luyện viên ở cả 6 môn thể thao: Bóng đá nam, kéo co nam nữ, tung còn, bắn nỏ, đẩy gậy, vật dân tộc đã sẵn sàng cho Ngày hội. Ông Phan Hữu Hảo, Trưởng Phòng quản lý thể dục thể thao, Sở Văn hóa, Thể thao & Du lịch cho biết: Nhà thi đấu thể dục, thể thao; Quảng trường – Nhà hát tỉnh và 2 sân bóng đá nam Đầm Vạc, thành phố Vĩnh Yên là các địa điểm diễn ra thi đấu. Đến nay, các điều kiện về cơ sở vật chất, sân bãi, lực lượng đã được hoàn tất theo đúng tiến độ.

Thông tin từ Sở Văn hóa, Thể thao & Du lịch, các chương trình của Ngày hội được chuẩn bị chu đáo, có nội dung tiêu biểu, có tính nghệ thuật cao, đáp ứng nhu cầu sáng tạo và hưởng thụ văn hóa của nhân dân. Tham gia Ngày hội với nhiều hoạt động đặc sắc, Vĩnh Phúc sẽ gắn hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao với quảng bá tiềm năng, thu hút đầu tư phát triển du lịch của tỉnh.

Theo cổng thông tin điện tử tỉnh Vĩnh Phúc

Các tin đã đưa ngày: